Een volwassene leert niets meer bij

30 mei 2016

Een volwassene leert niets meer bij

Wie weet er meer van het leven, kinderen of volwassenen? En wat leren volwassenen ons eigenlijk? Dat vragen de leerlingen van HVO-docente Marleen Witteveen zich af. Zij is één van de 'sporendragers', die haar kennis en ervaring met brede vorming of Bildung op school deelt op de Inspiratiedag Leren voor het Leven. HVO organiseert deze conferentie op 12 oktober voor leerlingen, docenten en ouders.

Door Marleen Witteveen

Vroeger ging ik graag logeren bij mijn tante Else. Zij kon niet alleen fantastisch viool spelen, maar ook vertelde ze prachtige verhalen over haar vriend Marc. Marc Chagall had zij leren kennen in Rusland. Ieder dag pakte hij zijn kwasten en verf en schilderde in alle kleuren van de regenboog! Hij schilderde zijn dorp, zijn ouders, zijn vrouw en zijn lievelingsdieren. Ook schilderde hij mensen die op hun hoofd lopen, koeien op het dak, groene gezichten, vliegende vissen… en nog veel meer! De mensen in het dorp, vonden het prachtig! Zij vonden namelijk dat de wereld niet alleen is zoals je hem ziet, maar ook zoals je hem kunt verbeelden.

Door te kijken naar een aantal schilderijen van Marc Chagall, wordt de verbeelding van de kinderen in de groep geprikkeld. Door met elkaar over interpretaties te praten, wordt al snel duidelijk dat niet iedereen hetzelfde ziet als jij en dat anderen er soms anders over denken. Tijdens dit kunstbeschouwingsgesprek oefenen de leerlingen hoe zij hun eigen gevoelens, gedachten, en meningen kunnen verwoorden. Over meningen gesproken…. Marc Chagall was van mening dat…:

In groep vijf en zes hebben we deze uitspraak toch maar even grondig onderzocht, want is het ook waar? Weten alleen kinderen hoe de wereld werkelijk is? Een aantal zijn het er direct NIET mee eens, want tja, volwassenen weten nu eenmaal meer dan kinderen. “Zij hebben een studie afgerond en veel langer geleefd, dus dan zullen ze ook wel beter weten hoe de wereld in elkaar zit!” Toch zijn er kleine kritische denkers die nog twijfelen. “Volwassenen gaan niet meer naar school, dus die leren ook niks meer bij’ zegt Hannah. Bovendien “zijn ze altijd gestresst als iets niet volgens plan verloopt, dus genieten ze niet echt van het leven.” “Ja, dat klopt, ze zijn veel te serieus en moeten altijd dingen regelen waar ze geen zin in hebben.”  Dan gooit Alexander het over een totaal andere boeg: “Iedere volwassene is toch ooit ook een kind geweest?” zegt hij. “Het kan toch niet zo zijn dat ze nu ineens vergeten zijn hoe de wereld werkelijk is?!” De anderen kijken hem aan met een verbaasde blik. Hier hadden ze nog niet aan gedacht. “Nee, dat kan niet, want ze moeten ons ook opvoeden en dingen leren.” Wat voor dingen zijn dat eigenlijk die volwassenen ons leren? Nou, gewoon:

  • “Dat je aardig moet zijn tegen anderen”
  • “Dat je geen grote mond moet hebben”
  • “Dat je je netjes moet gedragen als je op bezoek bent”
  • “Dat je niet vies mag eten, met smakken en boeren enzo..”
  • “Dat je nooit bang moet zijn, ook niet als je naar een andere school moet en nieuwe vrienden moet maken”
  • “Dat je nooit moet opgeven, ook niet als je met voetbal met 5-0 achter staat”
  • “Dat je moet proberen elke dag iets nieuws te leren”
  • “Dat je goed voor je huisdier moet zorgen”
  • En… dat je nooit onveilige dingen moet doen: “Veiligheid voor alles!”

“Ja, dat kan allemaal wel zo zijn”, zegt David, maar toch begrijpt zijn beste vriend hem beter dan zijn moeder. “Hij wéét gewoon hoe ik me voel. Ik ben geen buitenspeel-kind, dus als hij komt spelen dan doen we dat binnen. Mijn moeder vraagt het altijd aan me: ‘Is er iets’?, die snapt het gewoon niet! De reactie van een klasgenoot spreekt boekdelen: “Dat is toch logisch, kinderen weten gewoon heel veel dingen vanzelf, die hoef je het niet uit te leggen.” Ondertussen is het bijna tijd om de les af te ronden. Een duidelijk antwoord op de vraag “Weten alleen kinderen hoe de wereld werkelijk is?” hebben we (nog) niet gevonden. Wel is er een tip voor volwassenen om ze te helpen de wereld beter te zien. “Ze zouden gewoon meer sprookjes moeten luisteren, want daar krijg je meer fantasie door!” Voor de zekerheid schrijft Carlijn nog snel even ‘Marc Chagall’ onderaan haar verftekening. ‘Want als mijn moeder ziet dat ik mezelf met een groen gezicht heb geschilderd, dan zegt ze natuurlijk weer dat dat niet klopt!” Pffff….

Deze blog is eerder verschenen op www.levenskunstatelier.nl Namen zijn geanonimiseerd. Volg Marleen op Facebook en Twitter @LevenskunstInfo.

Inspiratiedag Leren voor het Leven

Zit jij op een school die de toekomst dichterbij wil halen? Ben je als docent werkzaam op een school met innovatieve inslag? Kom dan in beweging! Leg de beslissers uit dat het sturen van een sporenteam naar de inspiratiedag een goed plan is! Stel de leerling centraal en geef hem de mogelijkheid mee te beslissen over zijn leren. De (sporen)teams bestaan in totaal uit max. 7 personen voor het merendeel leerlingen. Door deze samenstelling willen we begeleide zelfvorming (bildung) concretiseren.

Meer informatie over de dag op de site van HVO.