Samen uit de crisis

11 maart 2014

Samen uit de crisis

Door webredactie

“We zijn vergeten dat geld een middel is en geen doel”, vertelt Elaine Toes. In de workshop ‘Samen uit de crisis’ van het Humanistisch Verbond Arnhem wil zij samen met deelnemers tot een manifest komen voor besturen met een menselijke maat.

“Geld is een construct geworden zonder een relatie met maatschappelijke doelen”, vertelt onderwijskundige en HV-lid Elaine Toes. Ze schreef er verschillende artikelen over waarvan er vier gebruikt worden in de workshop ‘Samen uit de crisis’ over maatschappelijk verantwoord ondernemen die u vanaf 1 april kan volgen bij de afdeling Arnhem.

Financiële dominantie

Wat is het probleem? De financiële dominantie leidt tot oplossingen om financiële problemen op te lossen. Maar deze oplossingen leiden tot nieuwe maatschappelijke problemen en uiteindelijk ook tot economische problemen, meent Toes. Als schrijnende voorbeelden noemt Toes de soms ‘zieke’ marktwerking en perverse prikkels in de zorg, de graai- en bonuscultuur bij de banken en semi-overheid, of de nadruk op ISO-normen - waardoor alleen op de processen wordt gelet en niet op morele en maatschappelijke effecten.

“Dit soort denken leidt ertoe dat je een ISO-gecertificeerde moordenaar kunt worden", stelt zij uitdagend. Een ander voorbeeld.
“Poolse arbeidsmigranten werken hier onder slechte omstandigheden voor te lage lonen. Hierdoor zullen sommige autochtone werknemers hun baan verliezen, maar ook arbeiders in andere landen hebben daar last van. Want minima kopen hun goedkope kleding weer bij winkels die textiel betrekken uit naaiateliers uit landen waar ook de arbeidsomstandigheden slecht zijn.“ Dit voorbeeld laat de mondiale verbanden zien.

Waardenloosheid

Toes constateert een zekere ‘waardenloosheid’ in de samenleving. Dat maakt burgers uiteindelijk ‘wantrouwend en calculerend’. Hoe komen we tot een betere basis voor de wereld op basis van intrinsieke waarden? Economie is immers niet waardenvrij. Wat wij een betere wereld vinden, weten wij heel goed als het onszelf betreft of degenen die wij lief hebben, denkt Toes. Dus waarom niet als het om economie of het besturen van een land gaat?

Wat een betere wereld precies moet zijn, is voor iedereen anders en natuurlijk een punt van dialoog en discussie. Dat is de kern van het humanisme. In Arnhem kunnen deelnemers tijdens een vierdelige workshopreeks hier samen over nadenken. Toes: “Het doel is om met elkaar waarden die belangrijk zijn voor goed bestuur expliciet te maken. Zoals er ook labels zijn voor duurzaam ondernemen zou er ook een Human-label moeten komen voor bestuurlijk Nederland. Daarbij moeten we kijken naar Social Return on Investment: waar heeft de samenleving behoefte aan?

Meer informatie?

Luister naar de uitzending van Arnhem Aktueel

Veel meer achtergronden en vele sprekende voorbeelden vindt u in de volgende artikelen in Virtueel Bestuur, een digitaal tijdschrift voor bestuurskundigen:

De workshop bestaat uit vier avonden: 1, 15, 29 april en 13 mei.

Elaine Toes is  onderwijskundige en werkzaam als manager educatie bij de bibliotheek Gelderland-Zuid. Daarnaast is zij bestuurlijk actief in de jeugdzorg, het onderwijs en de ouderenzorg. Neerlandicus Ton van Bruggen is moderator tijdens de cursus en zal de cursisten begeleiden bij het schrijven.

Meld u aan op de website van het Humanistisch Verbond Arnhem