Wat bloeit als je er zelf niet meer bent?

9 december 2015

Wat bloeit als je er zelf niet meer bent?

Door webredactie

Plastic soep, opwarming door steenkoolcentrales in China of de gevolgen van de Hamburgerverslaving van Amerikanen. Milieuproblemen trekken zich niets aan van landgrenzen? Hoe blijf je betrokken, waar kun je nog invloed hebben? Socrateshoogleraar Marc Davidson onderzoekt hoe we ons zorgen kunnen maken om het probleem van klimaatverandering.

Door Mensje Melchior

Als er ergens een grens aan betrokkenheid zit, is het wel bij wereldproblemen waarvan pas volgende generaties werkelijk last zullen krijgen. Davidson begon in augustus als Socrateshoogleraar aan de Universiteit Maastricht, met de bijzondere leeropdracht “Filosofie van duurzame ontwikkeling, vanuit een humanistisch perspectief”. Hij gaat onderzoeken hoe mensen zich kunnen bekommeren om milieuproblemen die in de verre toekomst spelen.

Marc DavidsonIs het zo slecht gesteld met de betrokkenheid bij onze planeet?
“De zichtbare milieuproblemen zijn in Nederland wel opgelost; we zien geen vervuilde sloten of heftige smog meer. Wanneer een probleem niet direct in het zicht is, zijn er minder prikkels om je ervoor in te zetten. Daarbij komt dat de betrokkenheid bij wat ver weg gebeurt sowieso is afgenomen vergeleken bij zo’ndertig jaar geleden; alles wat we doen moet hier en nú economisch nut opleveren. En wanneer je in actie komt voor ons klimaat, heb je niet direct zo’n voordeel. Daarvoor reageert het klimaat veel te traag.
Om ons bij de verre toekomst betrokken te voelen, moeten we ons weer bewust worden van wat wij nú werkelijk van waarde vinden, wat werkelijk betekenis geeft aan ons leven. Of het nu familieleven is, bijdragen aan de wetenschap, het voorzetten van tradities, of het bijdragen aan wereldvrede, al die zaken ontlenen hun waarde aan het idee dat ze ook worden voortgezet en bloeien als je er zelf niet meer bent.”

Bloeien als je er zelf niet meer bent, dat klinkt als zo ver weg dat het betrokkenheid weer lastig maakt…
“Je hebt als het om betrokkenheid gaat twee soorten mensen. De een wil concreet resultaat zien, ook al is dat klein. Anderen willen het hele systeem veranderen, ook al kunnen ze dan de eigen bijdrage niet onderscheiden. Vergelijk het met een schop tegen een kleine of juist gigantische bal. Dat zie je ook bij klimaatverandering: je kunt zelf zonnecellen op het dak plaatsen of de auto verkopen, maar je kunt je ook politiek inzetten voor verhoging van de energiebelasting. Die energiebelasting zal veel meer effect hebben, maar je zal niet weten in hoeverre dat door jou komt.”

Verdringt het vluchtelingenprobleem het probleem van klimaatverandering?
“Ik denk niet dat het ene probleem het andere verdringt. Mensen zullen zich er misschien nu bewust van zijn dat problemen die zich ver weg afspelen, plots dichtbij kunnen komen. Daardoor lijkt een langetermijnprobleem zoals klimaatverandering misschien ook dringender.”

 

Ver weg / Dichtbij

Hoe grijpt de wereldproblematiek, ver weg en dichtbij, in op uw leven? Hoe zet je gevoelens van onmacht en woede om in actie. Is er een grens aan betrokkenheid? Met wie en hoe gaat je in debat? Hoe kun je wereldburger zijn als je uitgaat van universele mensenrechten. We zijn zeer benieuwd naar verhalen van leden en niet-leden over dit thema. Stuur uw ervaringen op in een persoonlijk verhaal of blog van maximaal 300 woorden naar webredactie@humanistischverbond.nl

Human #4 staat geheel in het teken van dit thema. En ook onze ledendag Waar is de grens? (ook voor niet-leden)

 

 

Beeldrecht: Johannes Abeling